“ સરપ્રાઇઝ ”
મુંબઈના મલાડ વિસ્તારમાં આવેલી 'શાંતિનિકેતન' સોસાયટીના એક જૂના પણ વ્યવસ્થિત ફ્લેટમાં આનંદ અને તેની પત્ની કાવ્યા રહેતા હતા. આનંદની માતા, શાંતાબા, છેલ્લા કેટલાય સમયથી એક રહસ્યમયી વર્તન કરી રહ્યા હતા. તેઓ આખો દિવસ પોતાના રૂમમાં ભરાઈ રહેતા અને તેમની પાસે એક જૂની, કાળા રંગની લાકડાની પેટી હતી જેને તેઓ કોઈને અડવા પણ દેતા નહોતા.
સરપ્રાઇઝ નવલિકા
આનંદ મુંબઈની એક બેંકમાં મેનેજર હતો અને કાવ્યા એક આર્કિટેક્ટ હતી. મધર્સ ડે નજીક આવી રહ્યો હતો, પણ ઘરમાં કોઈ ઉત્સાહ દેખાતો નહોતો. તેનું કારણ હતું શાંતાબાનું મૌન. તેઓ જમતી વખતે પણ કઈ બોલતા નહીં, બસ એકીટસે બારી બહાર જોયા કરતા અને ક્યારેક પેલા કાળા ડબ્બાને પંપાળતા રહેતા.
"આનંદ, મને લાગે છે કે માં કંઈક છુપાવી રહ્યા છે," કાવ્યાએ એક રાત્રે ધીમેથી કહ્યું. "મેં આજે જોયું, એ પેટી ખોલીને અંદર જોઈને રડતા હતા. મેં પૂછ્યું તો તેમણે તરત જ પેટી બંધ કરી દીધી અને મને બહાર જવાનું કહી દીધું. શું માં આપણને કંઈ કહેવા નથી માંગતા?"
આનંદ પણ ચિંતામાં હતો. "કાવ્યા, માં બાળપણથી જ બહુ સાફ મનનાં છે. પણ પિતાજીના ગયા પછી તેઓ થોડા એકલવાયા થઈ ગયા છે. પણ આ પેટીની વાત મને પણ સમજાતી નથી. એ પેટીમાં એવું તે શું હશે? દાગીના? કે પછી કોઈ જૂની મિલકતના કાગળ? પણ માં ને તો આર્થિક કોઈ તકલીફ નથી."
રહસ્ય ઘેરાતું જતું હતું. શાંતાબા ઘણીવાર રાત્રે ઉઠીને રસોડામાં જતા અને કલાકો સુધી કશુંક રાંધતા હોય તેવો અવાજ આવતો, પણ સવારે રસોડું એકદમ સાફ મળતું. જાણે રાત્રે કોઈ ત્યાં આવ્યું જ ન હોય!
મધર્સ ડે ના બે દિવસ બાકી હતા. કાવ્યાએ નક્કી કર્યું કે તે આ રહસ્યનો ઉકેલ લાવીને જ રહેશે. એક બપોરે જ્યારે શાંતાબા ઊંઘતા હતા, ત્યારે કાવ્યા છાનીમાની તેમના રૂમમાં પ્રવેશી. તેની નજર પેલા કાળા બોક્સ પર હતી જે પલંગની નીચે રાખેલું હતું.
તેણે ધ્રૂજતા હાથે બોક્સ બહાર કાઢ્યું. બોક્સ ભારે હતું. તેણે તાળું ખોલવાનો પ્રયત્ન કર્યો પણ એ મજબૂત હતું. અચાનક તેને પાછળ કોઈનો પડછાયો દેખાયો. તેણે પાછળ ફરીને જોયું તો શાંતાબા ઉભા હતા. તેમની આંખોમાં ગુસ્સો નહીં, પણ એક ઊંડી ઉદાસી હતી.
"કાવ્યા, જે વસ્તુ સમય પહેલાં ખુલી જાય, તેનો સ્વાદ જતો રહે છે બેટા," શાંતાબા શાંત અવાજે બોલ્યા. કાવ્યા શરમાઈ ગઈ. "માં, મને માફ કરજો, પણ તમારી આ હાલત જોઈને અમને ચિંતા થાય છે." શાંતાબાએ હસીને તેના માથે હાથ મૂક્યો અને કહ્યું, "બસ બે દિવસ ખમી જા, બધું સમજાઈ જશે."
મધર્સ ડે ની સવાર પડી. આનંદ અને કાવ્યાએ વિચાર્યું હતું કે તેઓ માં ને કોઈ સારી રેસ્ટોરન્ટમાં જમવા લઈ જશે. પણ શાંતાબાએ સવારથી જ તેમને બહાર જવાની મનાઈ કરી દીધી. "આજે ઘરે જ રહેવાનું છે, આપણી જૂની રીત મુજબ."
બપોરના બાર વાગ્યા હતા. અચાનક સોસાયટીના ગેટ પર એક મોટી લક્ઝરી ટેક્સી આવીને ઉભી રહી. તેમાંથી એક વિદેશી જેવો લાગતો યુવાન ઉતર્યો. આનંદ અને કાવ્યા ગેલેરીમાંથી આ જોઈ રહ્યા હતા. તે યુવાન સીધો તેમના જ ફ્લેટ તરફ આવ્યો.
ડોરબેલ વાગી. આનંદે દરવાજો ખોલ્યો. સામે ઉભેલા યુવાનને જોઈને આનંદની આંખો પહોળી થઈ ગઈ. "અરે! તું... તું અહીં ક્યાંથી? રોહન?" આ રોહન હતો, આનંદનો નાનો ભાઈ જે છેલ્લા આઠ વર્ષથી અમેરિકામાં હતો અને કોઈને કહ્યા વગર ત્યાં જ સ્થાયી થઈ ગયો હતો. તેની અને પરિવાર વચ્ચેના સંબંધો વણસી ગયા હતા.
રોહન સીધો શાંતાબાના પગે પડ્યો. શાંતાબાએ તેને હૃદય સરસો ચાંપ્યો. આનંદ સ્તબ્ધ હતો. "માં, આ બધું શું છે? રોહન અહીં કેવી રીતે? અને તમને ખબર હતી?"
શાંતાબાએ હસીને પેલી રહસ્યમય કાળી પેટી ટેબલ પર મૂકી. તેમણે ચાવી કાઢી અને બોક્સ ખોલ્યું. આનંદ અને કાવ્યા આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા. અંદર કોઈ સોનું કે મિલકતના કાગળ નહોતા. અંદર તો અસંખ્ય પત્રો (Letters) હતા. એ પત્રો રોહને છેલ્લા આઠ વર્ષમાં માં ને લખ્યા હતા, પણ આનંદના ગુસ્સાના ડરથી માં એ આ વાત છુપાવી રાખી હતી.
પેટીમાં બીજું શું હતું? પેટીમાં રોહનના બાળપણના રમકડાં, આનંદનો પહેલો મેડલ અને પિતાજીની જૂની ડાયરી હતી. શાંતાબા દર રાત્રે આ પત્રો વાંચતા અને રોહન સાથે ફોન પર વાત કરતા હતા. તેઓ રોહનને સમજાવતા હતા કે તે પાછો આવે અને મોટા ભાઈ સાથે સુલેહ કરે.
"આનંદ, આ પેટીમાં મારો ખજાનો હતો," શાંતાબા ગદગદિત અવાજે બોલ્યા. "તમે બંને મારા દીકરા છો. રોહનથી ભૂલ થઈ હતી કે તે કહ્યા વગર જતો રહ્યો, પણ માતૃત્વ એને ભૂલી ન શકે. હું રાત્રે રસોડામાં જે બનાવતી હતી, એ સુખડી અને લાડુ હતા જે મારે રોહન માટે અમેરિકા મોકલવાના હતા. મેં આ આખું વર્ષ આ પ્લાન કર્યો હતો કે મધર્સ ડે પર મારે ભેટ નહીં, પણ મારે મારા પરિવારને ભેગો કરવો છે."
રોહને આનંદનો હાથ પકડ્યો, "ભાઈ, માં એ મને બધું સમજાવ્યું છે. હું બહુ સ્વાર્થી થઈ ગયો હતો. પણ માં ના પત્રોએ મને અહેસાસ કરાવ્યો કે દુનિયામાં ગમે તેટલા ડોલર કમાઈ લો, પણ માં ના હાથની રસોઈ અને ભાઈનો સાથ સૌથી મોટી મિલકત છે."
કાવ્યાની આંખોમાં હરખના આંસુ હતા. તે પણ સમજી ગઈ હતી કે શાંતાબા કેમ પેટી સંતાડતા હતા. જો તે પહેલા ખુલી ગઈ હોત, તો કદાસ બધું બગડી શકે એમ હતું!! અને આ સરપ્રાઇઝ નો અર્થ અવળો પણ પડી શકે!
પણ સરપ્રાઈઝ અહીં પૂરું નહોતું થતું. શાંતાબાએ પેટીના તળિયેથી એક પરબિડીયું કાઢ્યું અને કાવ્યાના હાથમાં મૂક્યું. કાવ્યાએ તે ખોલ્યું તો અંદર 'યુરોપ ટૂર' ની ત્રણ ટિકિટો હતી.
"માં, આ શું છે?" આનંદે પૂછ્યું.
શાંતાબા બોલ્યા, "બેટા, તમે બંને આખો દિવસ કામમાં વ્યસ્ત રહો છો. રોહન હવે અહીં જ રહેવાનો છે. મેં મારા વર્ષોની બચતમાંથી આ ટિકિટો લીધી છે. તમે બંને અને રોહન, ત્રણેય જઈને ફરી આવો. હું તો ઘરે જ રહીશ. મારા માટે સૌથી મોટી ગિફ્ટ એ છે કે મારું આંગણું ફરી ભરાઈ ગયું છે."
આનંદ અને કાવ્યાને પોતાની ભૂલ સમજાઈ ગઈ. તેઓ જેને રહસ્ય સમજતા હતા, તે તો માં ની મમતાનો એક અતૂટ સેતુ હતો. માં એ માત્ર પોતાનો પ્રેમ જ નહીં, પણ આખા પરિવારનું સન્માન અને એકતા સાચવી રાખી હતી.
સાંજ પડી અને આખું ઘર હાસ્યથી ગુંજી ઉઠ્યું. રસોડામાં આજે શાંતાબાની સાથે કાવ્યા અને રોહન પણ મદદ કરી રહ્યા હતા. ડાઈનિંગ ટેબલ પર આજે એ જ જૂની લિજ્જત હતી, પણ સ્વાદ નવો હતો—કારણ કે તેમાં વર્ષો પછી પ્રેમ અને માફી ભળ્યા હતા.
આનંદે માં ના હાથ પકડીને કહ્યું, "માં, તારું આ સરપ્રાઈઝ તો કોઈ પણ રહસ્યમયી ફિલ્મ કરતા પણ વધુ ઊંડું નીકળ્યું. અમને માફ કરી દેજે કે અમે તારા મૌનને સમજી ન શક્યા."
શાંતાબા માત્ર હસ્યા અને બોલ્યા, "માં તો માં હોય છે બેટા, એની પેટીમાં ભલે ગમે તે હોય, પણ એના હૃદયમાં તો હંમેશા તમારા માટે આશીર્વાદ જ હોય છે."
તે રાત્રે શાંતિનિકેતન સોસાયટીનો એ ફ્લેટ ખરા અર્થમાં શાંતિ અને સંતોષથી ભરાઈ ગયો હતો. મધર્સ ડે નો આ સૌથી યાદગાર અને પ્રેમાળ અંત હતો.
©હરેકૃષ્ણ”
Ramesh Jani _7878222218
Ramesh Jani _7878222218
Thanks for visit this Post, Be sure to check out our homepage for the Latest Posts and Stay connected with us for more Posts.